Masonluğun köklerini Çin"den Ortadoğu"ya, Eski Yunan"dan Şaman rahiplerine, eski Mısır"dan Avrupa"nın şövalye tarikat larına kadar dünyanın çeşitli yer ve topluluklarına dayandırmak mümkündür, zira Masonik ritüel lere bakıldığında ise bu kadim öğretilerin tamamının etkileri görülebilmektedir. Fakat Masonluğun çok uzun yıllar boyunca çalışmalarını büyük bir gizlilik içinde sürdürmesi ve 1390"da Regius el yazmasına kadar hiçbir kayıt tutmamaları sebebiyle, asıl kökeni hakkında net ve kesin bir yargıya henüz varılabilmiş değildir. Tüm dünyadaki Masonlar köklerini M.Ö 10. yüzyılda yapılmış olan Süleyman Mabedi işçilerine dayandırsalar da, bu işçilerin de önceden bu işi yaptıkları ve oraya hep birlikte gittiklerinin bilinmesi, kökenleri daha eskiye taşımaktadır

Şövalye Kökeni

Masonluğun kökleri ile ilgili bir başka çokça tartışılan ve öne sürülen konu ise, Masonların, şövalye kökenli bir topluluk olması ile alakalıdır. Tapınak Şövalyeleri"ne 1307 yılında Vatikan ve Fransa başta olmak üzere çoğu Avrupa krallığı tarafından açılan açık savaşın ardından 1314 yılında İskoçya"nın İngiltere"ye karşı kazandığı Bannockburn zaferinde Tapınak Şövalyeleri"nin kendi kıyafet ve kılıçları ile İskoç kralı Robert Bruce"un yanında savaştıkları, tüm tarih kitaplarında yerini almış bir gerçektir. Rosslyn Şapeli başta olmak üzere Tapınak Şövalyeleri tarafından yapıldığı bugün net olarak bilinen nice kilise ve kale de, bahsekonu şövalyelerin bu dönemlerde Britanya"daki varlıklarını açıkça göstermektedir.

Yoğunlukla, Avrupa ve ABD"de çalışmalarını sürdüren çok sayıda Masonik rit ise Şövalye Masonluğu denen bir janrı kabul etmişler ve çalışmalarını Masonluğun şövalye kökenleri üzerine sürdürmeyi tercih etmişlerdir. Şövalye Masonluğu doğrultusunda çalışmayan ritlerin bile hemen hemen tamamı şövalyeliğe mutlaka bir atıf yaparlar. Örneğin, Türkiye"de de uygulanan, dünyanın en yaygın riti Skoç Riti"nin yüksek derecelerinin çoğunluğu şövalyelik üzerinedir ve şövalye isimleri taşır. İkinci en yaygın rit olan ve özellikle ABD"de yoğun olarak izlenen York Riti"nin en yüksek derecesinin adı Tapınak Şövalyesi"dir.

Masonların kullandıkları pek çok sembolün şövalyelerden gelmiş olması bir sır değildir. Örneğin, Masonların bazı törenlerinde kullandıkları kılıçlar, gerek şekilleri gerek anlamlarıyla bu geleneği yansıtmakta olan şövalye kılıçlarıdır.

Masonluğun köklerini şövalyelere dayandıran görüşlere göre, kimlikleri ortaya çıkan Tapınakçılar, kendilerine -daha önce kıta Avrupasında olduğu gibi- yönelebilecek saldırılardan korunmak için, duvarcı loncaları kimliğine bürünmüş, sembollerini ve çalışmalarını eski duvarcıların sembolleri ile birleştirmiş ve eski sembollerine bu yönlü anlamlar da yüklemiş, duvarcı kimliği ile kendilerini tanıtmışlar, fakat çalışmalarını ve esas yüzlerini her zaman, hatta sonradan aralarına kabul edilen ve henüz belli bir dereceye gelmemiş olan üyelerinden bile gizli tutmuşlardır. Belki bu yüzdendir ki, günümüzde halen izlenilmeye devam edilen Masonik ritlerde de şövalyeliği esas alan dereceler hep yukarılarda yer alır.

Masonluğun kökenleri ile ilgili konular bugün Masonların dahi kesin olarak görüş birliğine varabildikleri bir konu değildir. Farklı obediyans ve ritler, farklı görüşleri öne sürerler. Bugünkünden çok daha gizli olan geçmişlerinde herhangi bir yazılı kayıt tutulmamış olması bunun en önemli sebebidir. Hür ve Kabul Edilmiş Masonlar Büyük Locası"nın da dahil olduğu dünya düzenli Masonluğu da, Özgür Masonlar Büyük Locası"nın dahil olduğu düzensiz obediyanslar da, ritüellerinde Masonluğun köklerini Operatif Masonlara dayandırır, ilk 3 derece ritüellerinde -şövalye yaşam tarzı denebilecek bir anlayışa atıfları saymazsak- şövalyelikten, ismen, bahis açmazlar. Şövalyelik kökleri ile ilgili konular daha ziyade yüksek derecelerde işlenilir.

Bu konuda kimse tarafından reddedilmeyen bir gerçek vardır ki, Masonluğun geçmişinde şövalyeliğin öyle veya böyle bir etkisini yok sayabilmek mümkün değildir ve Masonluk -eğer bütünüyle onlar tarafından kurulmamışsa- Ortaçağın ünlü şövalyelerine çok şey borçludur.

lk Büyük Loca"nın Kuruluşu

24 Haziran 1717"de İngiltere"de 4 Loca bir araya gelerek, ilk Büyük Loca"yı, İngiltere Büyük Locası"nı kurdular. Kısa zaman içinde İngiltere"deki diğer Locaların da katılması ile genişlemiş ve 1723 yılında Büyük Loca, geleneksel ve kadim yasalarını derleme görevini Protestan bir Rahip olan James Anderson"a vererek ilk yazılı anayasasını oluşturdu ve Masonluğun, ara vermeden sürdürülecek olan, yazılı tarihi ve ilk yazılı yasaları böylece resmen başlamış oldu. Anderson Anayasası (veya Anderson Yasaları veya Nizamnamesi) adı verilen bu kuralların ana hatlarına, bugün halen dünya düzenli Masonluğunca riayet edilmektedir. Her ne kadar Anderson Anayasası kısa süreli bir anlaşmazlığa yol açmış ve York Locası"nın önderliğinde bir grup İngiltere Büyük Locası"ndan ayrılarak ayrı bir Büyük Loca kurmuş olsa da, ancak 1813 yılında bu iki Büyük Loca tekrar bir araya gelerek, bugün varlığını halen sürdüren ve düzenli Masonluğun ilk Büyük Locası olarak kabul edilen İngiltere Birleşik Büyük Locası"nı oluşturmuşlardır. Geleneksel olarak, günümüzde de sürdürüldüğü şekliyle, İngiltere Birleşik Büyük Locası Büyük Üstatları kraliyet ailesi ile soylu dük veya lordlar arasından seçilir.

Türkiye"de Masonluk

Türkiye"de Masonluğun tarihi çok eski zamanlara, 18.yüzyılın sonlarına kadar uzanır. Bu dönemlerde, Osmanlı toprakları üzerinde çok sayıda İngiliz, Fransız, Alman, İtalyan, İskoç ve İrlanda Locasının varlığı bilinmektedir. İlk başlarda sadece yabancılardan oluşan bu localar, zamanla aralarına Türkleri de kabul etmeye başlamışlar ve belirli sayıya ulaşan Türkler kendi Localarını kurmaya başlamışlardır. Kısa sürede çoğalan bu Türk locaları yeterli sayıya ulaşarak kendi obediyanslarını oluşturmaya başlarlar ve 1909 yılında da, bugün Hür ve Kabul Edilmiş Masonlar Büyük Locası olarak bilinen ilk Türk Büyük Locası"nı kurarlar.

1935 yılında Türk Masonları, meclis içerisinde kendileri aleyhine cereyan eden anti-Masonik hareketler üzerine, dönemin İçişleri Bakanı Şükrü Kaya ve Mustafa Kemal"in özel doktoru Mim Kemal Öke"nin başı çektiği Masonlar, çok yakın oldukları Mustafa Kemal Atatürk ile görüşürler ve sonucunda, derneği bütünüyle kapatma yerine, bu hezeyan geçene kadar çalışmalarına ara vermeyi, Masonik tabir ile uykuya yatmaya karar verirler. Bahsekonu, Masonluk karşıtı hareketlerin başını çeken Mahmut Esat Bozkurt"un önceki yıllarda Mason olmak istediği, Necat Locası"na aday olarak önerildiği ve talepnamesini kendisi doldurduğu, fakat yeterli görülmeyerek başvurusunun kabul edilmediği göz önüne alındığında, bu Masonluk karşıtı hareketin sebebi daha net biçimde anlaşılabilecektir.

Uykuya yatma döneminde Masonlar çalışmalarına sadece resmi olarak ara vermişler, kendi aralarında toplanmaya devam etmişlerdir. 1948 yılında, resmen çalışmaya tekrar başlamışlar ve yeni matrikül numaraları ile yeni Localar kurmaya başlamışlardır.

Türk Masonluğu ise, çeşitli sebeplerle, 1965 yılında ayrılmış ve o güne kadar sadece Hür ve Kabul Edilmiş Masonlar Büyük Locası var iken, 1966 yılında Özgür Masonlar Büyük Locası da ortaya çıkmıştır. Bugün, 14.000 üyesi ile Hür ve Kabul Edilmiş Masonlar Büyük Locası , 3.800 üyeye sahip Özgür Masonlar Büyük Locası ve bu büyük locanın katkılarıyla kurulan 700 üyeli Kadın Mason Büyük Locası çalışmalarını sürdürmektedir.

Derece Sistemi

Geleneksel dünya düzenli Masonluğu Büyük Locaları, Çırak, Kalfa ve Üstat olmak üzere Masonluğun üç remzi derecesinde çalışırlar. Üstat derecesi, Masonluğun en üst derecesi olarak kabul görür ve Localar da Üstat derecesinin üzerinde herhangi bir derece ne konuşulur ne de bulunur.

Farklı bir dernek hüviyeti altında ve farklı bir yerde toplantılarını gerçekleştiren, 3. derecesinin üzerindeki dereceler için rit adı verilen Masonik yollar ve öğretiler izlenir. Bu ritlere katılmak veya katılmamak Üstat derecesine sahip Masonların kendi isteklerine kalmış bir seçimdir, zorunlu veya yapılması gereken bir yükümlülük değildir. Bu derecelerin çalışmaları, Masonluğun ilk üç derecesinde verilen öğretilerin gizlerine ve sırlarına daha vakıf olabilmek için yapılan araştırmaların yanısıra yüksek felsefi ve spiritüel çalışmaları da içinde barındırır.

Ülkemizde de takip edilen 33 dereceli Skoç Riti dünya üzerinde en fazla üyeye sahip olan ve bu yönüyle en fazla tercih edilen felsefi dereceler ritidir. Onu, özellikle ABD"de geniş bir kesimce benimsenen York Riti takip etmektedir.

Dünya üzerinde var olan çeşitli ritler içerisinde 99 dereceli Memfis-Misraim Riti gibi yoğun bir çalışma gerçekleştirenleri var olduğu gibi, tek dereceden oluşan bazı ritler de vardır.

Herhangi bir ritte, dördüncü derece ve yukarısına devam edebilmek için Büyük Loca"ya bağlı olarak çalışan düzenli bir Locada Üstat derecesine sahip olmuş olmanın yanısıra, bu ana Loca ile ilişkilerinin herhangi bir dönemde düzensiz olmaması ve yükümlülüklerinin aksatılmadan yerine getirilmesi gerekir. Kendi Locasında düzensiz ilan edilen bir üyenin, yüksek derecelerdeki üyeliği de otomatik olarak düşer.

Masonluktaki dereceler:

1. Derece: Çırak

2. Derece: Kalfa

3. Derece: Usta

4. Derece: Ketum Üstat

5. Derece: Mükemmel Üstat

6. Derece: Sır Kâtibi

7. Derece: Nazır

8. Derece: Bina Emiri

9. Derece: Dokuzlar’ın Seçilmiş Üstadı

10. Derece: Onbeşler’in Seçilmiş Üstadı

11. Derece: Yüce Seçilmiş Şovalye

12. Derece: Üstat Mimar

13. Derece: Solomon Krallığı’nın Şovalyesi

14. Derece: Yüce Üstat (Kutsal Kubbe Büyük Seçilmişi)

15. Derece: Doğu Şovalyesi (Kılıç Şovalyesi)

16. Derece: Kudüs Prensi

17. Derece: Doğu ve Batı Şovalyesi

18. Derece: Salipverdi Şovalyesi (Güllü Haç Şovalyesi)

19. Derece: Büyük Pontif (Yüce İskoçyalı)

20. Derece: Düzenli Locaların Büyük Saygıdeğer Üstadı

21. Derece: Prusya Şovalyesi

22. Derece: Lübnan Prensi (Kral Baltası)

23. Derece: Sır Sandığı Başkanı

24. Derece: Sır Sandığı Prensi

25. Derece: Tunç Yılan Şovalyesi

26. Derece: İskoçyalı Papaz (İnayet Prensi)

27. Derece: Kudüs Tapınağı’nın Hakim Amiri

28. Derece: Güneş Şovalyesi

29. Derece: Saint Ande Büyük İskoçyalısı

30. Derece: Seçilmiş Büyük Kadoş Şövalyesi

31. Derece: Büyük Müfettiş Kumandan

32. Derece: Kutsal Sır Yüce Prensi

33. Derece: Hâkim Büyük Genel Müfettiş

Hür ve Kabul Edilmiş Masonlar Büyük Locası

Dünya düzenli Masonluğunca muntazam olarak kabul edilen tek ve en eski Türk Mason Büyük Locası. Dünyada kabul gördükleri ve kendi kullandıkları şekliyle isimleri Türkiye Büyük Locası olarak da geçer.

Tarih

Her ne kadar Türkiye"de Masonluğun ve ilk Masonların 1720"li yıllardan bu yana var olduğu bilinse de, daha ziyade dış obediyanslara bağlı ve Osmanlı topraklarındaki yabancıların etkinliğinde sürdürülen bu çalışmalar, 18. yüzyılın ortalarından itibaren Türkleri de içine almaya başlamıştır. Bilinen ve kayıtları günümüze ulaşan ilk Türk Masonlar, bu yüzyılın ortalarında topluluğa kabul edilmiş olan İbrahim Müteferrika ve Yirmisekiz Çelebizade Sait Çelebi"dir.

1861 yılına kadar, daha ziyade İngiltere, Fransa ve İtalya milli obediyanslarına bağlı localarda çalışmalarını sürdüren Türk Masonluğu, bu yıl içerisinde Mısır asıllı Osmanlı Prensi Abdülhalim Paşa"nın önderliğinde Osmanlı Yüksek Şurası"nı, o zamanki ismi ile Makbul İskoç Riti Şura-ı Ali-i Osmani"yi kurar. Bu resmi cemiyeti ilk tanıyan dış obediyans ise 1869 yılında ABD Güney Jüridiksiyonu olur ve böylece Milli bir hüviyet kazanmış olan Türk Masonluğu, dış obediyanslarca da tanınmaya başlamış ve ABD"yi diğer bazı obediyanslar takip etmiştir.

Dönemin Osmanlı Yüksek Şurası"nın yanısıra yabancı obediyanslara bağlı olarak Osmanlı topraklarında varlıklarını sürdüren localar da çok sayıdaydı. Örneğin, İttihat ve Terakki üyelerinin çok büyük kısmını içinde barındıran ve bu harekete bir yerde ev sahipliği yapan iki locadan Macedonia Risorta İtalyan, Veritas ise Fransa Grand Orient"i bünyesindeki localardı.

1956 yılında dönemin Başbakanlık Müsteşarı Ahmet Salih Korur"un Büyük Üstatlığında, Yüksek Şura"dan bağımsız ve Masonluğun 3 âli derecesinde (Çırak, Kalfa, Üstat) çalışmak üzere ilk Türkiye Büyük Locası kurulur, fakat muntazam Masonluk tarafından, bir obediyansın düzenli sayılabilmesi için kabul edilen, Büyük Loca"nın Yüksek Şura"dan bağımsız olarak kurulabilmesi ilkesine riayet edilmemesi ve ilk Türk obediyansının bir Büyük Loca değil bir Yüksek Şura olması itibariyle Türk masonluğu uzun yıllar boyunca Düzensiz Masonluk (Grand Orient) tarafında kalır. Yine de 1956 yılındaki bu oluşum ile birlikte, dünya düzenli Masonluk camiası içerisine dahil olma çabalarının asli amaç olarak belirlenmesi ile birlikte Türkiye Büyük Locası ismi, Hür ve Kabul Edilmiş Masonlar Büyük Locası olarak tasdik edilmiştir.

Dünya düzenli Masonluğunu temsil eden, ve bir yerde Hür Masonluğun (Fikri Masonluk, Spekülatif Masonluk) atası sayılan İngiltere Birleşik Büyük Locası"nın Türkiye Büyük Locası"nı kabul etmesi ise ancak 1970 yılında, 1909 yılında Mısır"da kurulmuş bulunan ve Resne Locası"nın düzenli köklerine bağlanarak gerçekleşir. Ondan önce İskoçya Büyük Locası tarafından 1965 yılında, aynı gerekçe ile kabul edilerek konsekre edilen Türkiye Büyük Locası bu yıldan itibaren dünya düzenli Masonluğunca kabul edilerek ritüelleri, kıyafetleri, mabetleri geleneksel Masonluğa göre yeniden tanzim edilerek muntazam bir hal alır ve bu düzenli Büyük Locanın kuruluş tarihi 1909 olarak tasdik edilir.

1965 yılında İskoçya Büyük Locası tarafından tanınması ve tasdik töreninin icra edilmesinden kısa bir süre sonra; çeşitli dini, siyasi ve yönetimsel problemleri olan çok küçük bir grup Türk Masonluğu"ndan ayrılarak düzensiz bir oluşuma gider ve hemen akabinde, bu grubun Türk ve Dünya Masonluğu ile alakaları, 1966"nın Ağustos ve Eylül aylarında birbiri ardına gelen kararlar ile süresiz olarak kesilir.

 Türkiye"de Masonluk [değiştir]

Bugün, İstanbul, Ankara, İzmir, Bursa, Adana, Eskişehir, Denizli, Bodrum, Marmaris, Kuşadası, Antalya, Çeşme, Fethiye"de 200"ün üzerinde Locasında çalışan 14.000 üyesi ile Hür ve Kabul Edilmiş Masonlar Büyük Locası, geleneksel masonluğun Türkiye"deki tek temsilcisidir. Yıllık %3 oranındaki üye artışı ile de dünyanın en hızlı büyüme oranına sahip obediyanslarından birisidir. Çalışmalarında din ve siyaset tartışmaları haricinde tüm konuşmaların özgürce yapıldığı ve analitik felsefi çalışmalar üzerine yoğunlaşan Localarına, 21 yaşını doldurmamış, Tanrı inancına sahip olmayan ve hür bir erkek olmayan kimseler kabul edilmezler.

Türkiye Büyük Locası, Masonluğun üç derecesinde (Çırak, Kalfa, Üstat) çalışır. 4 ile 33 arasındaki yüksek derecelere devam edip etmemek üyelerin kendi insiyatiflerindedir. Bu dereceleri yöneten Türkiye Yüksek Şurası"nın ise Büyük Loca ile herhangi bir organik bağı yoktur, aralarında sadece iyi niyet antlaşması vardır. Yüksek Şura"nın çalışmalarına katılabilmek için bir Masonun, kendi Locasında Üstat derecesini haiz olması ve Locasında düzenli ve iyi durumda olması gerekir. Kendi Locasındaki düzenini kaybeden bir üye, otomatik olarak yüksek derecelerde çalışma ve devam hakkını da kaybeder.

Her yıl bir kere yapılan kadınlara açık celselerde Mason eşleri, kızları, anneleri ve kızkardeşleri Mabetlere alınır ve onlara Masonik hikayeler anlatılır. Bu özel gecelerde Masonik çalışma yapılmaz ve herhangi bir ritüel gerçekleştirilmez.

Nasıl Üye Olunur [değiştir]

Hür ve Kabul Edilmiş Masonlar Büyük Locası, T.C. İçişleri Bakanlığı Dernekler Masası"na kayıtlı olarak çalışmalarını sürdüren yasal bir dernektir. Derneğe katılma prosedürü, 2 senelik Üstat derecesine sahip bir üyenin önerisi ile başlar. Bu üye, önereceği kişiyi uzun zamandan beri tanıyor olmalı ve kendisiyle her şeyiyle kefil olabilecek kadar iyi tanımalıdır. Üstat Mason, aday yapmayı düşündüğü kişiye bu düşüncesini bir defa dile getirir ve haricinin olumlu karşılaması sonrasında işlemlere başlar. Doğru olan, bir defa önerilen kişinin olumsuz yanıt vermesi veya süre istemesi sonrasında teklifin bir daha yinelenmemesidir.

Aday gösterilmesine karar verilen haricinin teklif bilgileri teklif kesesine atılır. Kabulü ile ilgili herhangi bir engelin olmadığına dair Büyük Loca"nın verdiği onaydan sonra işlemler başlar ve adayın kimlik ve kişisel bilgileri önerildiği Locanın bir Üstat oturumunda okunur ve oylanır. 3 veya daha fazla olumsuz oy çıkması halinde aday reddedilir. Bu ve diğer tüm oylamalara yalnız o Locanın değil, herhangi bir Locaya bağlı tüm Masonlar katılma hakkına sahiptir. Oylama olumlu sonuç verdiği takdirde, adayı daha önce tanımayanlar arasından seçilen 3 Üstat Mason görevlendirilir ve aday hakkında önce uzunca bir araştırma yaparlar, daha sonra da kendisiyle görüşerek, derneğe kendi isteğiyle girmek istediği ile alakalı bir talepname ile Masonluğa neden girmek istediği ile alakalı bir form doldurmasını isterler ve buna adli sicil kaydının temiz olduğu ile alaklı bir belgeyi de eklemesini isterler.

Bu esnada adayın fotoğrafı ve bilgilerini içeren belge, Türkiye Büyük Locası"nın tüm binalarında askıya çıkartılır ve herhangi bir Mason"un, askıya çıkan adayı tanıdığını ve Masonluğa girmesine sıcak bakmadığının gerekçelerini yazılı olarak Büyük Loca ve adayın önerildiği Loca"ya bildirmesi halinde tüm işlemler durdurulur.

Askıda da herhangi bir problem çıkmaması sonrasında, o ana kadar yapılan araştırmaların tüm sonuçları, Locanın yine bir Üstat oturumunda okunup, tartışılıp, oylandıktan ve bu oylama da temiz çıktıktan sonra adayın tekris adı verilen ritüelik ve geleneksel bir kabul töreni ile topluluğa kabulü sağlanır. Adaylıktan tekrise kadar giden bu safha, Locanın çalışma programı ve aday sayısına bağlı olarak, 6 ay ile 2 sene arasında bir zaman sürebilmektedir.

Tüm bu tahkikat safhasının herhangi bir yerinde reddedilen aday, üzerinden en az 1 sene geçmeden tekrar aday gösterilemez. İkinci defa reddedilen aday ise, üyelik hakkını tamamiyle yitirmiş olur.

Tüzükler gereğince, bir haricinin dernek üyeliğine aday olabilmesi için 21 yaşını tamamlaması zorunludur. Babası Mason olanlar için bu sınır 19"a iner.

Dereceler ve Çalışma Sistemi [değiştir]

Türkiye Büyük Locası da, dünyanın diğer tüm düzenli Büyük Locaları gibi Masonluğun üç derecesinde, yani Çırak, Kalfa ve Üstat derecelerinde çalışırlar. Üstat derecesinin üzerinde bir derece, Büyük Loca bünyesinde yoktur.

Masonluğa kabul edilen ve düzenli bir Locada usülüne uygun olarak yapılan düzenli bir tören ile üyeliğe kabul edilen üye Çırak unvanını kazanır. Kabul töreninin ardından en az 12 ay geçmeden Kalfalığa yükselinmez. Bu 12 ay içerisinde Çırak Mason, kendisine verilen çeşitli Masonik ödev ve tezleri başarıyla tamamlamalı ve Kalfalığa layık olduğunu, farklı zamanlarda verdiği bu tezler ile ispatlamalıdır.

Kalfa olduktan sonra da en az 12 ay geçmeden Üstatlığa yükselinmez. Üstat olabilmek için de Çıraklık dönemindekine benzer Masonik çalışmalar, bu sefer Kalfa gözüyle yapılır ve verilen tezler sonrasında Üstat olunabilir.

Büyük Üstatlar [değiştir]

    * 2007-....... : Salih Evcilerli

    * 2005-2007 : Asım Akin

    * 2003-2005 : Kaya Paşakay

    * 2000-2003 : Demir Savaşçın

    * 1998-2000 : Sahit Talat Akev

    * 1996-1998 : Tunç Timurkan

    * 1992-1996 : Can Arpaç

    * 1991  : Suha Tuğrul Aksoy

    * 1988-1991 : Orhan Alsaç

    * 1986-1988 : Cavit Yenicioğlu

    * 1981-1986 : Şekür Ökten

    * 1980-1981 : Halit İ. Arpaç

    * 1973-1979 : Nafiz Z. Ekemen

    * 1965-1973 : Hayrullah Örs

    * 1965  : Enver Necdet Egeran

    * 1962-1965 : Ekrem Tok

    * 1960-1962 : Kemalettin Apak

    * 1955-1960 : Ahmet Salih Korur

    * 1953-1955 : Fethi Erden

    * 1933-1936 : Muhiddin Osman Omay

    * 1932-1933 : Mustafa Hakkı Nalçacı

    * 1930-1933 : Mim Kemal Öke

    * 1927-1930 : Mustafa Edip Servet

    * 1924-1927 : Fikret Takiyeddin Onuralp

    * 1924-1927 : Servet Yesari

    * 1921-1924 : Besim Ömer Paşa

    * 1918-1921 : Fuat Hulusi Demirelli

    * 1918  : Rıza Tevfik Bölükbaşı

    * 1912-1915 : Mehmet Ali Erel

    * 1910-1912 : Faik Süleyman Paşa

    * 1909-1910 : Talat Paşa

Türk Tarihine Geçen Türkiye Masonları

Devlet Adamları ve Politikacılar

    33.Osmanlı Padişahı V. Murat,

    Şehzade Kemalettin Efendi,

    Şehzade Nurettin Efendi,

    5.Murad’ın Başmabeyincisi Ahmet Seyid,

    Sadrazam Koca Mustafa Reşit Paşa,

    Sadrazam Âli Paşa,

    Sadrazam Keçecizade Fuat Paşa,

    Sadrazam Tunuslu Ethem Paşa,

    Sadrazam Hayrettin Paşa,

    Sadrazam Mithat Paşa,

    Sadrazam Ahmet Vefik Paşa,

    Sadrazam İbrahim Hakkı Paşa,

    Sadrazam Talat Paşa,

    Maliye, Maarif ve Evkaf Nazırı M.Raşit Arer,

    Bahriye Nazırı Cemal Paşa,

    Maliye Nazırı Cavit Bey,

    Maliye Nazırı Tevfik Bey,

    Hariciye Nazırı Ahmet Nesimi Sayman,

    Nafia Nazırı Ali Münif,

    Posta Nazırı Kirkor Agaton,

    Devlet Adamı ve Yazar Ethem Pertev Paşa,

    Devlet Adamı ve Musikişinas Prens Mehmet Abdülhalim Paşa, Prens Aziz Hasan Paşa,

    Devlet Adamı ve Şair Süleyman Asaf,

    Şam Valisi ve Abdülhamid’in Damadı olan Damat Ahmet Nami Bey,

    Ankara Valisi Reşit Paşa,

    İttihat ve Terakki Fırkası Umumi Katibi Mithat Şükrü Bleda,

    Maliye Müsteşarı Faik Süleyman,

    Hürriyet Kahramanı Resneli Niyazi,

    Büyük Millet Meclisi Reisi Kazım Özalp,

    Başbakan Hasan Saka,

    Başbakan Suat Hayri Ürgüplü,

    Adalet Bakanı Mümtaz Ökmen,

    Adalet Bakanı Bekir Sami Daçe,

    Başbakan Yardımcısı Ali Akif Eyidoğan,

    Dışişleri Bakanı Tevfik Rüştü Aras,

    Dışişleri Bakanı Selim Sarper,

    İçişleri Bakanı Mehmet Cemil Uybadın,

    İçişleri Bakanı Şükrü Kaya,

    Adalet Bakanı Hasan Menemencioğlu,

    Milli Eğitim Bakanı Vasıf Çınar,

    Milli Eğitim Bakanı Mustafa Necati Uğural,

    Milli Eğitim Bakanı Hasan Âli Yücel,

    Milli Savunma Bakanı Münir Birsel,

    Milli Savunma Bakanı Hulusi Köymen,

    Tarım Bakanı Reşat Muhlis Erkmen,

    Çalışma Bakanı Mümtaz Tarhan,

    Ticaret Bakanı Zühtü Velibeşe,

    Ticaret Bakanı Ahmet Dallı,

    Bakan, Milli Emniyet Başkanı Celal Tevfik Karasapan,

    Atatürk"ün Yaveri, Bolu Milletvekili Cevat Abbas Gürer

Askerler

    Humbaracı Ahmet Paşa (Comte de Bonneval),

    İngiliz Amirali ve Türk Müşiri olan Hobart Paşa,

    Abdülaziz’in Başmabeyincisi Namık Paşazade Hüseyin Cemil Paşa,

    Müşir Fuat Paşa,

    Cihan Harbi"nde Kafkas Cephesi"nde şehit olan Hüseyin Hüsnü Paşa,

    Birinci Ordu Komutanı Ali İhsan Sabis Paşa,

    Jandarma Genel Komutanı Ali Remzi Yiğitgüder Paşa,

    Hava Kuvvetleri Komutanı Zeki Doğan Paşa,

    Münakalat Vekili Yümni Üresin Paşa,

    Yüksek Şura Üyesi Eşref Manas Paşa,

Bilim Adamları

    Bilgin ve Devlet Adamı Mehmet Tahir Münif Paşa,

    Tıp Doktoru Dr.Antranik Gırcikyan Paşa,

    Ülkemizde yeni eğitim yöntemlerini getiren Selim Sabit Efendi,

    Kızılay ve Çocuk Esirgeme Kurumu"nun kurucularından Mehmet Ali Baba,

    Sözlükçü, Yazar Hüseyin Kazım Kadri,

    TTK Başkanlığı yapmış olan Hasan Cemil Çambel,

    İktisat Profesörü Mustafa Zühtü İnhan,

    Tıp Profesörü Neşet Ömer İrdelp,

    Coğrafya Profesörü Faik Sabri Duran,

    Psikoloji Profesörü Mustafa Şekip Tunç,

    İTÜ Rektörü Mustafa İnan,

    Tıp Profesörü Mim Kemal Öke,

    Eğitimci, Topkapı Sarayı Müzesi Müdürü Hayrullah Örs,

    Hukuk Profesörü Vasfi Raşit Sevig,

    Tıp Profesörü, Rektör ve daha sonra milletvekilliği de yapmış olan Besim Ömer Akalın,

    Tıp Profesörü Niyazi İsmet Gözcü,

    Fen Fakültesi Dekanı Hüseyin Hamit,

    Rektörlük de yapmış olan Profesör Mustafa Hulki Erem,

    Y.Müh., Rektör Suphi Kamil,

    Ord.Prof.Dr. Burhanettin Toker,

    Fizik Profesörü Salih Murat Uzdilek,

    Ord.Prof.Dr. Fahri Arel,

    Prof.Dr.Muzaffer Şevki,

    Matematik Profesörü, Dekan Kerim Erim,

    Müzikolog Cevad Memduh Altar,

    Tıp Profesörü ve Rektör Kazım İsmail Gürkan,

    İktisat Profesörü Mehmet Ali Özeken,

    Tarih Profesörü ve TTK Başkanı Enver Ziya Karal,

Şairler & Yazarlar

    Gazeteci ve Yazar Şinasi,

    Şair ve Devlet Adamı Ziya Paşa,

    Gazeteci ve Yazar Teodor Kasap,

    Büyük Vatan Şairi Namık Kemal,

    Tiyatrocu ve Yazar Güllü Agop,

    Yazar Mehmet Emin Bey,

    Yazar ve Gazeteci Ahmet Rasim,

    Lügatçı ve Yazar Diran Kelekyan,

    Milli Şair Mehmet Emin Yurdakul,

    Yazar ve Filozof Rıza Tevfik,

    Yazar ve Gazeteci Hüseyin Cahit Yalçın,

    Yazar ve Sosyolog Ziya Gökalp,

    Şair ve Noter Mithat Cemal Kuntay,

    Yazar ve Gazeteci Ahmet Emin Yalman,

    Yazar ve Öğretmen Reşad Nuri Güntekin,

    Yazar ve Gazeteci Agah Sırrı Levent

Sanatçılar

    Müzisyen Şükrü Şenozan,

    Ressam Ali Sami Boyar,

    Ressam Nazmi Ziya Güran,

    Ressam, GSA Müdürü Namık İsmail,

    Sahne Sanatçısı Behzat Butak,

    İsmail Galip Arcan,

    Karikatürist Ramiz Gökçe,

    Opera Sanatçısı Nurullah Şevket Taşkıran,

    Müzisyen Mesut Cemil Tel,

    Piyanist Mithat Fenmen,

    Sinema Sanatçısı Ayhan Işık,

    Orkestra Şefi Orhan Tanrıkulu,

    Heykeltraş Haluk Tezonar

Mason Din Adamları

    Şeyhülislam Musa Kazım Efendi,

    Şeyhülislam İzzettin Efendi,

    Şeyhülislam Hayri Efendi,

    Berlin Sefareti Baş İmamı Mustafa Hafız Şükrü,

    Sefaret İmamı Haşim Veli,

    Müderris Mahmut Esad Efendi,

Eğitimci Masonlar

    Muvaffak Benderli,

    Yontov Garti,

    Hikmet Gürtav,

    Mehmet Ali Kırca,

    Celal Öget,

    Halit Sarıkaya,

    Ali Teoman