Cisco WAN (Wide Area Network) teknolojileri arasında en yaygın kullanılan yöntem Frame Relay dir. Frame Relay"in bu kadar sık kullanılmasının sebebi çok esnek bir yapıya sahip olmasından kaynaklanır. Frame Relay ağ içerisinde iki şubeyi birbirine bağladığınızda eğer servis sağlayıcıya kadar olan bağlantınızda bir problem yoksa gönderilen paket muhakkak yerine ulaşır. Türkiye"de şu anda Frame Relay hizmeti veren tek servis sağlayıcı Türk Telekom dur. Frame Relay ağı içerisinde bir çok Frame Relay Switch bulunur ve gönderdiğimiz paket bu switchlerden geçerek gideceği yere ulaşır. Ağ içerisindeki herhangi bir Frame Relay Switch"in arızalanması durumunda paket alternatif switchlerden yolunu bulur ve hedefine ulaşır. Bu nedenle Leased Line gibi kiralık hatlardan daha kullanışlı ve aynı zamanda maliyeti daha düşüktür.

 Frame Relay Packet Switched (Paket Anahtarlamalı) bir bağlantıdır. Bu yazımda iki şubenin nasıl Frame Relay ile bağlanacağını adım adım konfigürasyon satırlarıyla anlatmaya çalışacağım. Şubelerden biri İstanbul"da diğeri Ankara"da olsun ve her iki şubemizde Telekom tarafına sorunsuz bağlanmış olsun. İstanbul router"ına Ist-R1, Ankara router"ına da Ank-R1 diyelim. İstanbul local networkü 192.168.1.0/24, Ankara local networkü 192.168.2.0/24 ve Ist-R1"in serial 0 bacağının ip"si 172.16.1.1, Ank-R1"in serial 0 bacağının ip"si de 172.16.1.2 olsun. İlk önce Ist-R1"i komfigüre ederek başlıyoruz.

Router"ımızın Ethernet 0 bacağına 192.168.1.1 ip"sini vereceğiz. router>en router#configure terminal router(config)#interface ethernet 0 router(config-if)#ip address 192.168.1.1 255.255.255.0 router(config-if)#no shutdown Şu anda Ist-R1"in ethernet 0 bacağına ip"yi tanımlayıp ethernet 0"ı aktif hale getirdik. Sırada aynı router"ın Serial 0 bacağına 172.16.1.1 ip"sini tanımlama işlemi var. router(config-if)#interface serial 0 router(config-if)#ip address 172.16.1.1 255.255.255.0 router(config-if)#no shutdown Şimdi paketlerin ne şekilde kaplanacağını belirlemek için encapsulation tanımlaması yapacağpız.

Biz Frame Relay bağlantı yapmak istediğimize göre encapsulation şeklimiz Frame Relay olacak. Serial 0 içinde aşağıdaki şekilde tanımlama yapabiliriz. router(config-if)#encapsulation frame-relay Frame Relay bağlantı yapılırken bağlanmak istenen iki nokta arasında Permanent Virtual Circuit (PVC) diye adlandırılan sanal bir bağlantı oluştuğu düşünülür. Biz İstanbul ile Ankara arasında yaptığımız bu konfigürasyon ile bu tür bir Sanal Ağ oluşturmuş olacağız. Bu PVC"lerde iki çeşit hız vardır. Bunlardan biri Commited Interface Rate (CIR) ve diğeri Extended Interface Rate (EIR) dir. İkisi arasındaki dark CIR kullanılırken Frame Relay ağda tıkanıklık olsa bile alınan hızdan hiç bir kayıp olmaz ama EIR"da tıkanıklık, sıkışma olduğunda data"lar bekletilir öncelik her zaman CIR"da dır.

Telekom"dan Frame Relay hat satın alırken bu hız seçeneğini belirtmekte fayda vardır. CIR, EIR"dan daha pahallıdır. PVC mantıksal kanallarının up mı? down mı? olduğunu kontrol etmek amacıyla Local Management Interface (LMI) diye bir protokol kullanılır. Bu protokol Keep Alive mesajları atarak PVC"yi kontrol eder. Üç tip LMI vardır. Bunlar Cisco, Ansi ve Q933a dır. Türkiye"de Cisco routerları kullanarak Frame Relay bağlantı yapılacaksa LMI tipi Ansi olarak tanımlanmalıdır. Fabrika"dan çıkmış bir Cisco Router"da standart olarak LMI tipi Cisco olarak ayarlıdır. Aşağıdaki komut ile LMI tipini belirleyebiliriz.

        Router(config-if)#frame-relay lmi-type ansi Ethernetlerde fiziksel teslimat adresi olarak MAC kullanılır. Frame Relay Switchler bildiğimiz switchlere benzemezler. Bu nedenle onlarda MAC adresi bulunmaz. MAC adresi yerine yine uniqu (tekil) bir numara olan Data Link Connection Identifier (DLCI) kullanılır.

Telekom kabloyu çektiği zaman oraya ait DLCI numarasını söyler. Biz bu numarayı router içinde yazmalıyız ki konfigürasyonumuz sorunsuz çalışsın. Bunu için aşağıdaki satırı konfigürasyona eklememiz yeterli olacaktır. Burada örnek olarak İstanbul"un DLCI numarasını 105, Ankara"nın DLCI numarasını 106 olarak tanımlayacağız. router(config-if)#frame-relay interface-dlci 105 İki networkü birbirine öğretmek için son olarak bir route satırı yazmamız gerekli. Global Configuration moda geri dönüp aşağıdaki satırı yazarsak bu işlemi de halletmiş oluruz. router(config)#ip route 192.168.2.0 255.255.255.0 172.16.1.2 Şimdi aynı işlemleri Ankara router"ı için yapacağız. Tek değişiklik ip adreslerinde ve DLCI numarasında olacak. router>en router#configure terminal router(config)#interface ethernet 0 router(config-if)#ip address 192.168.2.1 255.255.255.0 router(config-if)#no shutdown router(config-if)#interface serial 0 router(config-if)#ip address 172.16.1.2 255.255.255.0 router(config-if)#no shutdown router(config-if)#encapsulation frame-relay router(config-if)#frame-relay lmi-type ansi router(config-if)#frame-relay interface-dlci 106 router(config)#ip route 192.168.1.0 255.255.255.0 172.16.1.1 Frame Relay konfigürasyonumuz bitti. Bu işlemler ile iki şube için Frame Relay tanımlamasını yapmış olduk.